• Lublin
  • Biała Podlaska
  • Chełm
  • Hrubieszów
  • Kraśnik
  • Lubartów
  • Łęczna
  • Puławy
  • Świdnik
  • Tomaszów Lubelski
  • Włodawa
  • Zamość
Radio Lublin
weather icon 7°C
PODCASTY
KALENDARIUM
SŁUCHAJ
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
środa, 18 listopada 2026
Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
Radio Lublin
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
Radio Lublin

Radio Lublin > Wiadomości > Niezwykle odkrycie na strychu. Unikat sprzed 170 lat odnaleziony [ZDJĘCIA]

Niezwykle odkrycie na strychu. Unikat sprzed 170 lat odnaleziony [ZDJĘCIA]

17 stycznia 2025 / 21:20
A A
katechizm2 2025 01 17 211500
Udostępnij na FacebookUdostępnij na TwitterKod QR

Pochodzący z 1855 roku katechizm „Dar Boży czyli nauka chrześcijańska dla dzieci i prostaczków” został odnaleziony w Pereszczówce koło Drelowa.

Jak twierdzą historycy publikacja służyła unitom, którzy zamieszkiwali te tereny i wsławili się w obronie swojej wiary. Znalezisko zbiegło się z przypadającą dziś (17.01) 151. rocznicą męczeńskiej śmierci unitów, którzy broniąc przed przejęciem przez hierarchię prawosławną swojej cerkwi, zostali zabici przez wojsko rosyjskie.

Niezwykle odkrycie na strychu

Unicki katechizm został odnaleziony w czasie porządkowania strychu w Pereszczówce przez rodzinę Michała Olesiejuka. – Nie będzie spektakularnej historii, że znaleźliśmy to pod wiekiem albo deskami, przykryte 10-centymetrową warstwą kurzu. Po prostu odkryliśmy go przy porządkach w domu rodzinnym. Jak się okazało, ten katechizm moja prababcia przekazała swojej córce. I tu się ślad urywa – nie wiemy, skąd prababcia go miała.

– Katechizm trafi do Izby Pamięci Unitów Drelowskich – mówi historyk Piotr Semeniuk. – To bez wątpienia unikat. Zachowało się bardzo mało artefaktów, które możemy powiązać z unitami. Co prawda gmina Derelów jest bogata w zabytki – mamy trzy kościoły, które mają unicki rodowód – niemniej jest gorzej, jeśli chodzi o drobne przedmioty. Były one systematycznie niszczone przez carat, aby wszelki ślad po unii brzeskiej zaginał. A takie katechizmy były w szczególności książkami zakazanymi.

CZYTAJ: Czy Bug porwie zabytkowy kościółek? Obawy mieszkańców

– Sama książeczka jest wyjątkowa. Została wydana w 1955 roku w Rzymie, nakładem Kongregacji Rozkrzewiania Wiary. Mamy przypuszczenia, że mógł służyć jako podręcznik w szkółce unickiej, która funkcjonowała przy drelowskiej parafii. Był przechowywany w miejscowości, która kiedyś w całości była unicka.

– Odnaleziony katechizm traktujemy niemal jako relikwię. Bowiem pamiątek po unitach na naszym terenie zostało bardzo mało – mówi Piotr Kazimierski, wójt gminy Drelów. – To byli biedni włościanie i niewielu było stać na książki. Poza tym carat zadbał o to, żeby takich pamiątek – za które wówczas można było rzeczywiście zebrać srogie baty – było jak najmniej.

katechizm1.jpg

Pamięć wciąż żywa

Pamięć o unitach w Drelowie jest wciąż żywa. Od lat w rocznicę śmierci unitów miejscowa szkoła wystawia spektakl poświęcony ich pamięci. W tym roku scenariusz do przedstawienia napisała Katarzyna Polewska: – W spektaklu występują uczniowie naszej szkoły, ale tradycją stało się już, że biorą w nim także udział jej absolwenci, a nawet ich rodzice – mówi.

– Bardzo nas interesuje historia unitów. Przekazują nam ją panie z podstawówki – mówi jedna z aktorek. – Gram Kasię, służącą państwa Kwiatkowskich, unitkę, która została przepisana na prawosławie siłą.

– O historii unitów dowiadywaliśmy się od naszych przodków – opowiada Marian Hawryluk, mieszkaniec Drelowa. – Mój tata pisał kroniki i miał medale unickie, które przekazał księdzu. Mamy w domu obraz unicki namalowany przez niego. Znalazłem też pieśń, którą mój ojciec napisał o unitach.

Symbol męczeństwa

Historia, która wydarzyła się 151 lat temu pod kościołem w Drelowie, jest symbolem męczeństwa unitów na Południowym Podlasiu. – W styczniu 1874 roku mieszkańcy Drelowa i okolicznych miejscowości stanęli przeciwko wojskom carskim w obronie swojej cerkwi. Było to pokłosie szerszej działalności caratu, który dążył do likwidacji Kościoła unickiego w Królestwie Polskim. Rosjanie próbowali włączyć jego wiernych do Cerkwi prawosławnej. Była to konsekwencja represji, jakie dotknęły Polaków po upadku powstania styczniowego – mówi Piotr Semeniuk. – To był carski sposób na rusyfikację. Rosjanie jednak srogo się zawiedli. Unici stanęli zdecydowanie w obronie swoich wartości i oddali za nie ofiarę najwyższą – własne życie.

17 stycznia 1874 roku w Drelowie od kul carskich żołnierzy zginęło 13 unitów, a wiele osób zostało rannych.

Tragiczne wydarzenia z udziałem unitów miały też miejsce 27 stycznia w 1874 roku w Pratulinie, gdzie w obronie swojej wiary zginęło 13 grekokatolików. Zostali oni w 1996 roku beatyfikowani przez Jana Pawła II.

MaT / op. ToMa

Fot. Małgorzata Tymicka

Pliki dźwiękowe

https://radio.lublin.pl/wp-content/uploads/2025/01/niezwykle_odkrycie_na_strychu._unikat_sprzed_170_lat_odnaleziony-2025-01-17-211459.mp3

Niezwykle odkrycie na strychu. Unikat sprzed 170 lat odnaleziony

Tagi: Biała PodlaskaHistoriaodkrycieksiążkainfo
REKLAMA

Czytaj także

EAttachments11151250d099fb3f16bcdf1b36b8cd1136a02ff7 xl
Wiadomości

Polak mądry przed szkodą. Lublin wdraża program obrony cywilnej

18 listopada 2026
EAttachments11151334e35ea72e7aa96c38506c55efddffdfcf xl
Wiadomości

Prof. Jerzy Buzek: Unia Europejska jest fundamentem naszego bezpieczeństwa

18 listopada 2026
EAttachments111512463a642b00bb95e68f45fdc1b4e8649134 xl
Wiadomości

Drugi przetarg, ten sam wykonawca. Jest decyzja w sprawie stadionu żużlowego

18 listopada 2026
EAttachments11149107e64c8695f09bea22cfe71b5afafb1261 1
Wiadomości

„Stoimy na skraju bankructwa”. Przedsiębiorcy z Małaszewicz protestują, ministerstwo odpowiada

18 listopada 2026
EAttachments11151129a44f6180ef0e565efe99937ef81cb048 xl 1
Wiadomości

UMCS uhonorował byłego premiera. Jerzy Buzek doktorem honoris causa [ZDJĘCIA]

18 listopada 2026
EAttachments11150155bc325f4665a4837cdac81b57052ad3af xl
Wiadomości

Podlaskie Spotkania Literackie. Poznaj twórczość bialskich literatów

18 listopada 2026
EAttachments111507012002d5853c3c999769af065bfd2dc6d9 xl
Wiadomości

Policjanci z Puław uratowali bezdomnego

18 listopada 2026
EAttachments11150351895ca59426e971f81ed724d5eeeca956 xl
Wiadomości

Zysk pomimo niskich cen. Bogdanka przedstawiła wyniki finansowe

18 listopada 2026
Następna wiadomość
pm 19lo 170125 018 2025 01 17 215108

Bal studniówkowy XIX Liceum Ogólnokształcącego w Lublinie

Ciekawostki

Lublin spotkał się z Messim w Buenos Aires. GOAT i koziołek na niezwykłym muralu

Lublin znów na planie serialu. Będą utrudnienia w centrum

86 proc. Polaków planuje w 2027 r. wyjeżdżać równie często lub częściej niż do tej pory

Historia misia, który podbił serca czytelników. Kubuś Puchatek kończy 100 lat

Jeże przygotowują się do zimy. Szukają bezpiecznego schronienia

Wiewiórki jak domownicy. Pięć gryzoni regularnie odwiedza jedno podwórko [WIDEO]

O tym się mówiło

Za darmo dla wszystkich. Muzeum Zamoyskich w Kozłówce świętuje urodziny [ZDJĘCIA]

Przed 1 listopada tłumy na cmentarzach. Lublinianie wybierają kwiaty i znicze

Bogdanka LUK Lublin – Asseco Resovia Rzeszów

Gang hulajnogowy rozbity. Przestępcy działali z rozmachem [ZDJĘCIA]

Archeologia dla najmłodszych. Prezentacja nowej książki o Lubelszczyźnie

Ponad 1500 mieszkańców bez dostępu do zdatnej wody. W wodociągu wykryto bakterie

REKLAMA

Radio Lublin S.A. w likwidacji
ul. Obrońców Pokoju 2
20-030 Lublin
tel. 81 53 64 200
fax 81 532 87 28
e-mail: poczta@radiolublin.pl

Partnerzy
Reklama
Kontakt
BIP
Praca Lublin
Praca IT Poznań

NASZE
CZĘSTOTLIWOŚCI:

102.2 MHz -Lublin
103.1 MHz -Ryki

103.2 MHz -Zamość
100.9 MHz -Chełm

93.1 MHz -Biała Podlaska

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Ta witryna wykorzystuje cookie. Kontynuując przeglądanie wyrażasz zgodę na używanie plików cookie. Zachęcamy do odwiedzenia naszej strony Polityki prywatności.
Przejdź do treści
Otwórz pasek narzędzi Narzędzia ułatwień

Narzędzia ułatwień

  • Powiększ tekstPowiększ tekst
  • Zmniejsz tekstZmniejsz tekst
  • KontrastKontrast
  • NegatywNegatyw
  • Podkreśl linkiPodkreśl linki
  • Czcionka alternatywnaCzcionka alternatywna
  • Resetuj Resetuj