4 lutego to Światowy Dzień Raka. Kiedyś diagnoza choroby nowotworowej była traktowana jak wyrok. Dziś coraz częściej jest to etap życia, a w leczeniu pacjentów onkologicznych ogromną rolę odgrywa nowoczesna technologia. Powszechne jest używanie robotów operacyjnych, a przy diagnostyce obrazowej czy planowaniu leczenia lekarze coraz częściej wykorzystują sztuczną inteligencję.
CZYTAJ: Nowa aparatura w lubelskim szpitalu
Po to ostatnie rozwiązanie sięgnęli lekarze z Uniwersyteckiego Szpitala Klucznego numer 1 w Lublinie.
Lekarze z Oddziału Chirurgii Onkologicznej Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego numer 1 w Lublinie, w oparciu o przedoperacyjne dane 400 chorych, stworzyli model sztucznej inteligencji, który z bardzo wysoką, sięgającą ponad 90% skutecznością, pozwala przewidzieć nasilenie powikłań pooperacyjnych u chorych na raka żołądka.
– Pracowaliśmy ponad rok, a w naszym zespole obok lekarzy pojawili się inżynierowie i statystycy – mówi lekarz kierujący Oddziałem Chirurgii Onkologicznej Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego numer 1 w Lublinie, profesor Karol Rawicz-Pruszyński. – Pracowaliśmy ponad 12 miesięcy nad projektem, który umożliwia nam policzenie w ciągu minuty czy dwóch ryzyka czterostopniowej skali powikłań u chorych, których poddajemy leczeniu operacyjnemu z powodu raka żołądka. Zdecydowaliśmy się na tę jednostkę chorobową, ponieważ jest to główny materiał naukowy, który tutaj w klinice już jest analizowany od ponad dekady i dzięki temu, znając dobrze te dane, byliśmy w stanie współpracować z inżynierami i ze statystykami medycznymi, którzy pozwolili nam znaleźć porozumienie pomiędzy światem klinicznym a światem matematycznym.
– Świadomość potencjalnych powikłań pozwala jeszcze lepiej przygotować się do operacji – dodaje profesor Rawicz-Pruszyński. – Te dane, które wprowadzamy przed operacją, umożliwiają nam ocenę tychże powikłań, a to z drugiej strony pozwala nam w odpowiedni sposób przygotować się do operacji. Jeżeli widzimy, że u danego pacjenta to ryzyko ciężkich powikłań jest wysokie, wtedy, z punktu widzenia etyki, powinniśmy jeszcze raz przeanalizować badania obrazowe, być może pokusić się o tak zwaną rekonstrukcję naczyniową w oparciu o tomografię komputerową, która umożliwi nam tak dobre przygotowanie się do operacji, jeszcze większe niż standardowo, żeby to ryzyko tych powikłań jednak zminimalizować.
CZYTAJ: Przyspieszy diagnostykę. Ultranowoczesny skaner w lubelskim szpitalu
Choć dziś udział sztucznej inteligencji w diagnostyce i leczeniu pacjentów to w Polsce zaledwie kilka procent, to jest to obszar, który bardzo intensywnie się rozwija. Wraz z tworzeniem baz danych rośnie precyzja sztucznej inteligencji, a ogromną skuteczność AI widać już w diagnostyce obrazowej raka piersi.
– Każdy chory, który jest operowany w naszej klinice i w naszym oddziale, trafia do bazy danych, czy to chory na raka żołądka, czy to chory na raka piersi, czy to chory na raka jelita grubego – tłumaczy prof. Rawicz-Pruszyński. – Jesteśmy szpitalem klinicznym, więc naszym obowiązkiem jest również prowadzenie badań naukowych w tym zakresie. Zastosowanie sztucznej inteligencji, czy tworzenie tego typu modeli, jest nową gałęzią nauki, do której musimy się pomału przyzwyczajać i z którą musimy się oswajać. Bardzo często słyszymy o zastosowaniu AI w diagnostyce obrazowej, chociażby raka piersi. Było to możliwe dzięki, niczemu innemu, jak analizie setek, jak nie tysięcy obrazów mammograficznych czy USG, które umożliwiły wypracowanie takiego modelu wykrywania właśnie tych zmian złośliwych, że AI poszło krok dalej. Wykrywa te zmiany, które mogą być złośliwe na etapie takim, kiedy dopiero mamy zalążek pewnej choroby onkologicznej w danym guzku.
CZYTAJ: Światowy Dzień Wcześniaka w lubelskim szpitalu
Narzędzie do szacowania powikłań pooperacyjnych u chorych na raka żołądka jest pierwszym zastosowaniem sztucznej inteligencji w chirurgii przewodu pokarmowego w lubelskim ośrodku.
Dodajmy, że w województwie lubelskim co roku notuje się ponad 10 tysięcy nowych zachorowań na nowotwory. Najczęściej występujący jest rak piersi, płuca, jelita grubego oraz prostaty. Im wcześniej wykryty jest nowotwór, tym lepsze są prognozy leczenia chorego.
MaK / opr. PrzeG
Fot. usk1.pl