• Lublin
  • Biała Podlaska
  • Chełm
  • Hrubieszów
  • Kraśnik
  • Lubartów
  • Łęczna
  • Puławy
  • Świdnik
  • Tomaszów Lubelski
  • Włodawa
  • Zamość
Radio Lublin
weather icon 7°C
PODCASTY
KALENDARIUM
SŁUCHAJ
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
czwartek, 19 listopada 2026
Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
Radio Lublin
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
Radio Lublin

Radio Lublin > Wiadomości > „Worek z farbami…”. „Nikifora z Pławanic” upamiętniony książką

„Worek z farbami…”. „Nikifora z Pławanic” upamiętniony książką

28 grudnia 2025 / 07:06
A A
EAttachments9222147387c853414766467eb4e98e51f35b47d xl
Udostępnij na FacebookUdostępnij na TwitterKod QR

Malarstwu jednego z najbardziej rozpoznawalnych twórców sztuki naiwnej poświęcona jest książka „Worek z farbami. Skarb Stanisława Koguciuka”. 200 egzemplarzy przekazano do bibliotek, szkół, uczelni i instytucji kultury w województwa lubelskim. Książka jest też dostępna w formie elektronicznej.

Autentyczność i codzienność w malarstwie Stanisława Koguciuka

Publikację poświęconą Koguciukowi przygotowała archidiecezja lubelska we współpracy ze stowarzyszeniem Anthill oraz Kazimierskim Stowarzyszeniem Dobroczynnym pw. Św. Anny w ramach serii publikacji poświęconych kulturze ludowej z regionów Lubelszczyzny oraz szerzej – kultury chrześcijańskiej.

– Malarstwo Stanisława Koguciuka jest bardzo autentyczne, prawdziwe i piękne. Można tam odnaleźć wielość znaczeń. On „zapisywał” swoje obserwacje życia codziennego na wsi, prace prowadzone w kolejnych porach roku czy obrzędy związane ze świętami i uroczystościami religijnymi – powiedziała Polskiej Agencji Prasowej kulturoznawczymi Barbara Wybacz ze stowarzyszenia Anthill.

POSŁUCHAJ: Etnosfera – „Nikifor pławanicki”

Stanisław Koguciuk (1933–2021) to jeden z najbardziej rozpoznawalnych malarzy nieprofesjonalnych w Polsce. Urodzony na Wołyniu, większość życia spędził w niewielkiej wsi Pławanice w powiecie chełmskim na Lubelszczyźnie, gdzie przez kilkadziesiąt lat pracował jako zdun. Przygodę z malarstwem rozpoczął w wieku około 40 lat (na początku lat 70. XX w.), swoje pierwsze pejzaże tworzył na rękawach koszuli, kolejne obrazy malował na płycie pilśniowej.

W książce „Worek z farbami. Skarb Stanisława Koguciuka” zamieszczono około dwudziestu wybranych reprodukcji prac artysty oraz teksty naukowczyń z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie – dr Katarzyny Kraczoń, prof. Marty Wójcickiej, prof. UMCS Marioli Tymochowicz – które omawiają twórczość Koguciuka m.in. w kontekście etnograficznym oraz tradycji ludowej regionu.

„Pławanicki Nikifor”. Twórczość i fenomen artysty

Koguciuka nazywano często „pławanickim Nikiforem”. „Urzekał pokorą, skromnością i niepowtarzalnym humorem. (…) Był niezwykle pracowity, malował nieustannie i dużo, ale i tak wciąż za mało. W czasie swojej pięćdziesięcioletniej działalności artystycznej namalował ponad dwadzieścia tysięcy obrazów. W ten sposób powstało wiele kolekcji, głównie prywatnych, które niekiedy liczą nawet po kilkaset prac” – napisała kulturoznawczymi dr Katarzyna Kraczoń.

Koguciuk002.jpg

Koguciuk malował obrazy o różnej tematyce – pejzażowej, religijnej, patriotycznej i humorystycznej, ale najwięcej jego obrazów dotyczy wsi. Nie miał profesjonalnego wykształcenia, malował tak, jak potrafił, z potrzeby serca – nie stosował perspektywy, operował symetrią, intensywną barwą, wyraźnym konturem. „Choć malarz urzekał prostotą, to jednak była to prostota pozorna, kryjąca głębię treści i wewnętrzne bogactwo samego artysty” – podkreśliła Kraczoń.

Charakterystyczne dla Koguciuka są prace nazywane „humorami”, gdzie na obrazie dopisywał różne teksty, będące komentarzem do namalowanych postaci czy scenek. „Na styku tych dwóch (obrazu i słowa – PAP) rodzi się celny dowcip malarza – bystrego obserwatora rzeczywistości” – podkreśla językoznawczyni prof. Marta Wójcicka.

Koguciuk za swoją twórczość był wielokrotnie nagradzany, m.in. w 2012 roku otrzymał Nagrodę im. Oskara Kolberga „Za zasługi dla kultury ludowej”, a w 1988 roku – bezterminową legitymację artysty plastyka w dyscyplinie malarstwa. Jego prace były prezentowane na kilkudziesięciu wystawach w różnych miejscach w Polsce.

Publikację książki poprzedził projekt realizowany pod tym samym tytułem przez stowarzyszenie Anthill, w ramach którego prezentowano obrazy artysty i organizowano spotkania poświęcone jego twórczości m.in. w Centrum Spotkania Kultur w Lublinie, a także w Chełmie, Świdniku, Łęcznej oraz Kamieniu. Powstał też film animowany pt. „Cztery Pory Roku”, inspirowany pracami Stanisława Koguciuka.

Książka jako forma ochrony kultury regionalnej

Jak tłumaczy Wybacz, celem projektu jest promocja dziedzictwa i kultury regionalnej. – Chcemy „odbudowywać” świadomość korzeni naszej kultury i wartości, rytuałów czy zwyczajów z naszego życia. Stąd także, po śmierci Stanisława Koguciuka, naszym założeniem było, aby tę twórczość i tę postać zachować w pamięci, także tej lokalnej społeczności – dodała.

200 egzemplarzy książki „Worek z farbami. Skarb Stanisława Koguciuka” przekazano do bibliotek, szkół, uczelni i instytucji kultury na terenie województwa lubelskiego. Na stronie internetowej archidiecezji lubelskiej dostępna jest wersja elektroniczna książki.

Publikacja poświęcona Koguciukowi jest piątą w serii wydawniczej prowadzonej przez archidiecezję lubelską i stowarzyszenie Anthill poświęconej lokalnemu dziedzictwu kulturowemu. Wcześniej ukazały się tomy „Wesele krzczonowskie”, „Oblicza śmierci”, „Duch ula” oraz „Na lokalną modlę”. 

Polska Agencja Prasowa / RL / opr LisA

Fot. archidiecezjalubelska.pl

Tagi: kulturaksiążkakoguciukLublinarchidiecezja lubelska
REKLAMA

Czytaj także

EAttachments11151874a560b3d8c32cb337ec5a0779c255bf22 xl
Redakcje

Lubelscy siatkarze idą jak burza. Bogdanka LUK nie dała szans rywalom

18 listopada 2026
EAttachments111505385be11acda785bb8041a7c7236fddfe83 xl
Wiadomości

Lublin wspiera młodych. Miasto docenione w ogólnopolskim programie

18 listopada 2026
EAttachments11150539f8464db760367d5e0033cad8985eaae5 xl
Wiadomości

Bełżyce: Centrum Usług Społecznych ma 5 lat

18 listopada 2026
EAttachments111504873f8f75ed9207e676bd18df03c6b9df3f xl 1
Wiadomości

Bez krat i więziennych murów. Osadzone spotkały się z dziećmi na rodzinnych warsztatach

18 listopada 2026
EAttachments11150868717228027f34e2607dadf26d6dd90f5a xl
Wiadomości

71-latek przeszedł wyjątkową operację. Pomogła mu kondycja byłego komandosa

18 listopada 2026
EAttachments11151250d099fb3f16bcdf1b36b8cd1136a02ff7 xl
Wiadomości

Polak mądry przed szkodą. Lublin wdraża program obrony cywilnej

18 listopada 2026
EAttachments9840078c72d5dd33f72d08fd9f1dc99b56826b4 xl
Redakcje

„Szpital” w MKS-ie. „Trzeba będzie rotować składem”

18 listopada 2026
EAttachments11151334e35ea72e7aa96c38506c55efddffdfcf xl
Wiadomości

Prof. Jerzy Buzek: Unia Europejska jest fundamentem naszego bezpieczeństwa

18 listopada 2026
Następna wiadomość
EAttachments9223936715242dfd7f50249401c53e34887e150 xl

Spokojnie na drogach regionu. Uwaga na śliskie chodniki!

Ciekawostki

Lublin spotkał się z Messim w Buenos Aires. GOAT i koziołek na niezwykłym muralu

Lublin znów na planie serialu. Będą utrudnienia w centrum

86 proc. Polaków planuje w 2027 r. wyjeżdżać równie często lub częściej niż do tej pory

Historia misia, który podbił serca czytelników. Kubuś Puchatek kończy 100 lat

Jeże przygotowują się do zimy. Szukają bezpiecznego schronienia

Wiewiórki jak domownicy. Pięć gryzoni regularnie odwiedza jedno podwórko [WIDEO]

O tym się mówiło

Powiat biłgorajski: grzybiarka odnaleziona przez policjantów

Kwestują na rzecz renowacji nagrobków Żołnierzy Wyklętych

PGE Start Lublin podejmie GTK Gliwice

Lubelscy siatkarze idą jak burza. Bogdanka LUK nie dała szans rywalom

Bogdanka LUK Lublin – Asseco Resovia Rzeszów

Zamach w Krakowie, a poczucie bezpieczeństwa Polaków. Socjolog o odpowiedzialności polityków i mediów

REKLAMA

Radio Lublin S.A. w likwidacji
ul. Obrońców Pokoju 2
20-030 Lublin
tel. 81 53 64 200
fax 81 532 87 28
e-mail: poczta@radiolublin.pl

Partnerzy
Reklama
Kontakt
BIP
Praca Lublin
Praca IT Poznań

NASZE
CZĘSTOTLIWOŚCI:

102.2 MHz -Lublin
103.1 MHz -Ryki

103.2 MHz -Zamość
100.9 MHz -Chełm

93.1 MHz -Biała Podlaska

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Ta witryna wykorzystuje cookie. Kontynuując przeglądanie wyrażasz zgodę na używanie plików cookie. Zachęcamy do odwiedzenia naszej strony Polityki prywatności.
Przejdź do treści
Otwórz pasek narzędzi Narzędzia ułatwień

Narzędzia ułatwień

  • Powiększ tekstPowiększ tekst
  • Zmniejsz tekstZmniejsz tekst
  • KontrastKontrast
  • NegatywNegatyw
  • Podkreśl linkiPodkreśl linki
  • Czcionka alternatywnaCzcionka alternatywna
  • Resetuj Resetuj