Prace ponad 60 polskich artystów związanych ze szkołą monachijską można oglądać do 8 marca 2026 r. w Muzeum Narodowym w Lublinie. Na nowej wystawie prezentowane są dzieła m.in. braci Gierymskich, Zofii Stryjeńskiej, Alfreda Wierusz-Kowalskiego i Józefa Chełmońskiego.
CZYTAJ: Słynni malarze na Zamku. Wyjątkowa wystawa w Lublinie [ZDJĘCIA]
– Wystawa prezentuje prace, które na co dzień pokazywane są zarówno w Polsce, jak i zagranicą – mówi Eliza Ptaszyńska, jedna z kuratorek wystawy. – Na pewno warto obejrzeć dzieła tych największych: Wierusza-Kowalskiego, Czachórskiego, Brandta, Gierymskich czy Chełmońskiego. Ale warto też popatrzeć dokładniej na obrazy autorów, których nazwisk od razu nie kojarzymy.
– Wystawa jest znakomita i bardzo interesująca – mówi jedna ze zwiedzających. – I sam fakt, że podjęto temat „monachijczyków” na tak dużej ekspozycji jest czymś wyjątkowym.
– Wrażenie na pewno robi Stryjeńska, ale na kim nie robi wrażenia jej twórczość. Są też obrazy Teodora Axentowicza – ciekawa osobowość, ciekawy życiorys, a jednocześnie świetny artysta. Zdążyłam się zapoznać z twórczością Alfreda Wierusza-Kowalskiego, którego bardzo lubię, i jestem pod wrażeniem. Bardzo podoba mi się też kolorystyka użyta przy aranżacji wystawy. Zaskoczyła mnie Stryjeńska – nie musiała niczego wymyślać, po prostu wystarczyło się przyjrzeć i przelać to na papier. Coś po prostu wspaniałego – mówią inne osoby oglądające ekspozycję.
Dyrektor muzeum Katarzyna Mieczkowska przekazała na piątkowym (21.11) briefingu przed otwarciem wystawy, że ekspozycja mieści się w dwóch salach o łącznej powierzchni prawie 700 metrów kwadratowych. Prezentowane prace pochodzą m.in. z Muzeum Polskiego w Rapperswilu (Szwajcaria) i po raz pierwszy będą pokazywane w Polsce w tak obszernym wyborze.
Jak podkreśliła dyrektor, Monachium było ważnym miejscem dla polskich malarzy w XIX wieku, zwłaszcza po powstaniu styczniowym. – Szukali tam po pierwsze edukacji. Na początku nie były to może czasy dla nich wspaniałe – nie raz pisali między sobą o zamarzających paletach farb, więc ten czas na pewno nie był łatwy, ale powoli (…) stawali się coraz bardziej rozpoznawalni, znani i ich obrazy po prostu zaczęły się sprzedawać – mówiła Mieczkowska.
Jedna z kuratorek wystawy, Beata Skrzydlewska, wyjaśniła, że ekspozycja podzielona jest na dwie części. – Zależało nam na tym, aby obrazy będące własnością niedziałającego teraz muzeum w Rapperswilu miały osobne miejsce. Natomiast w drugiej części znajdują się m.in. przedmioty z pracowni artystów m.in. sztalugi, palety, fotel, szafka malarska.
Ekspozycja obejmuje ponad 250 prac wykonanych przez ponad 60 artystów, w tym: Teodora Axentowicza, Adama Chmielowskiego, Ludomira Benedyktowicza, Olgę Boznańską, Józefa Brandta, Maurycego Gottlieba, Alfreda Wierusz-Kowalskiego, braci Gierymskich, Józefa Chełmońskiego, Zofii Stryjeńskiej.
Wielu artystów pobierających naukę w Monachium uczestniczyło w powstaniu styczniowym, nie myśląc wówczas o karierze malarskiej. Wśród nich był m.in. Ludomir Benedyktowicz, który stracił w powstaniu obie ręce, ale posługiwał się później specjalnym przyrządem umożliwiającym malowanie.
Na wystawie w Lublinie będzie można zobaczyć dzieła także rannego w powstaniu styczniowym Adama Chmielowskiego, znanego jako św. Brat Albert. – Nie wszyscy wiedzą, że to był dobry malarz, wspaniały monachijczyk. Opinie, co do jego malarstwa są podzielone, ale też nie możemy dać jasnej odpowiedzi, bo naprawdę zachowało się niewiele jego obrazów – zaznaczyła Skrzydlewska.
Wystawę „Monachijczycy. Gierymscy, Stryjeńska, Wierusz-Kowalski, Chełmoński i inni” będzie można oglądać do 8 marca 2026 r. w Muzeum Narodowym w Lublinie.
KovA / Polska Agencja Prasowa / opr. ToMa
Fot. Iwona Burdzanowska
Pliki dźwiękowe
Eliza Ptaszyńska
Mówi jedna ze zwiedzających
Mówią oglądający ekspozycję
