O losach obrońców Kresów Wschodnich zamordowanych przez NKWD rozmawiają historycy oraz rodziny ofiar. W lubelskim oddziale Instytutu Pamięci Narodowej trwa VIII konferencja edukacyjna „Żołnierze Korpusu Ochrony Pogranicza – Ofiary Zbrodni Katyńskiej”.

– Korpus Ochrony Pogranicza został powołany w latach 20. XX wieku i miał uszczelnić wschodnią granicę Rzeczypospolitej – mówi dyrektor lubelskiego oddziału IPN, dr Robert Derewenda. – Wtedy było zagrożenie takie, że przechodzili na stronę Rzeczypospolitej, ze strony Związku Sowieckiego ludzie, którzy mieli podjudzać ludność, która mieszkała na tym terenie. W ogóle dokonywać pewnych działań, które były wymierzone w stabilność i funkcjonowanie II Rzeczypospolitej, przede wszystkim na tych Kresach Wschodnich.
CZYTAJ: Słyszano o niej na całym świecie. Rocznica brawurowej akcji
– Mój teść 17 września 1939 roku został aresztowany – mówi synowa starszego sierżanta Korpusu Ochrony Pogranicza, Maria Rubas. – Później z tego Jampola, gdzieś tam go wywieźli aż za Moskwę, tak na początku października wrócił do domu, w nocy, brudny. Rano poszedł do dowództwa, żeby się zameldować. No i przyszli panowie w czarnych skórzanych kurtkach, zabrali go. Powiedzieli, że zaraz wróci i do dziś nie wrócił.
W 1940 roku władze Związku Radzieckiego zdecydowała o zamordowaniu około 22 tysięcy Polaków. Wśród ofiar byli m.in. oficerowie Wojska Polskiego, naukowcy oraz lekarze. W taki sposób NKWD planowało pozbyć się polskich elit.
InYa / opr. PrzeG
Fot. Piotr Michalski / archiwum RL
Pliki dźwiękowe
Maria Rubas
Robert Derewenda




![Terytorialsi na motocyklach. Żołnierzom żaden teren nie straszny [ZDJĘCIA] 4 EAttachments95193402f10b3b1ad598113fed9c093e0fc147d](https://radio.lublin.pl/wp-content/uploads/2026/05/EAttachments95193402f10b3b1ad598113fed9c093e0fc147d-350x250.jpg)

![25 lat minęło. Pierwszy europejski puchar dla Lublina [ZDJĘCIA] 6 EAttachments9519347cbc02fa4273aae767a90b013f0c06ecf xl 1](https://radio.lublin.pl/wp-content/uploads/2026/05/EAttachments9519347cbc02fa4273aae767a90b013f0c06ecf_xl-1-350x250.jpg)



![Jedyna taka noc w roku. Muzea otworzyły podwoje [ZDJĘCIA, AKTUALIZACJA] 10 EAttachments951995959a5063e0ade6e7540925ecd51bcc163 xl 1](https://radio.lublin.pl/wp-content/uploads/2026/05/EAttachments951995959a5063e0ade6e7540925ecd51bcc163_xl-1-350x250.jpg)

