• Lublin
  • Biała Podlaska
  • Chełm
  • Hrubieszów
  • Kraśnik
  • Lubartów
  • Łęczna
  • Puławy
  • Świdnik
  • Tomaszów Lubelski
  • Włodawa
  • Zamość
Radio Lublin
weather icon 5°C
PODCASTY
KALENDARIUM
SŁUCHAJ
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
piątek, 20 listopada 2026
Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
Radio Lublin
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
Radio Lublin

Radio Lublin > Wiadomości > „Polska wraca po swoich”. Pogrzeb bohatera po latach [ZDJĘCIA]

„Polska wraca po swoich”. Pogrzeb bohatera po latach [ZDJĘCIA]

04 marca 2025 / 17:56
A A
bystry 4 2025 03 04 175655
Udostępnij na FacebookUdostępnij na TwitterKod QR

Żołnierza powojennego antykomunistycznego podziemia niepodległościowego Jana Kowalskiego ps. „Bystry” pochowano we wtorek (04.03) na cmentarzu w Lubartowie. Szczątki żołnierza badacze IPN odnaleźli w 2021 r. na tutejszym cmentarzu w nieoznaczonym grobie.

Kowalski miał 19 lat, kiedy zmarł w październiku 1946 r. wskutek ran odniesionych podczas starcia z grupą żołnierzy Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Został pogrzebany w nieoznaczonym miejscu, pod płotem na cmentarzu w Lubartowie.

–  Najbliższa rodzina Jana Kowalskiego niewiele wiedziała o jego działalności – mówi siostrzenica zmarłego Wacława Romanowska. – Wujka wspominała moja babcia. Powiedział jej: „Mamo, idę walczyć o wolność, za ojczyznę, za lepsze życie w przyszłości”. Babcia niewiele o nim wiedziała, bo nie chciał mówić, żeby UB nie prześladowało babci i mojej mamy, ponieważ często miały rewizje w domu. Dlatego niewiele wiedzieliśmy. Najwięcej materiałów otrzymałam dopiero z IPN-u.  

 

ZOBACZ ZDJĘCIA:

bystry1.jpg

Pogrzeb bohatera

Zastępca prezesa IPN Krzysztof Szwagrzyk podkreślił, że „Bystry” należy do grona tych żołnierzy, po których – jak chciały ówczesne służby bezpieczeństwa – ślad miał zaginąć. – Możemy go wreszcie pochować w taki sposób, w jaki należy chować naszych bohaterów – powiedział.

CZYTAJ: Lubartów: dziś uroczystości pogrzebowe Jana Kowalskiego ps. „Bystry”

Dyrektor oddziału IPN w Lublinie Robert Derewenda przypomniał, że za kilka tygodni 8 maja Europa będzie świętować kolejną rocznicę zakończenia II wojny światowej w 1945 roku, ale dla Europy Środkowej było to kolejne zniewolenie ze strony Sowietów i w Polsce żołnierze stanęli wtedy do nierównej walki. – Dziś żegnamy żołnierza Jana Kowalskiego, który podjął tę walkę z komunistami. Stajemy dziś nad jego trumną, nie tylko dokonując chrześcijańskiego obowiązku (pochowania zmarłego – PAP), ale także z obowiązku ze strony ojczyzny, dla której walczył. Oto Polska wraca po swoich, upomina się o swoich, mimo upływu lat – mówił Derewenda.

Tragiczna śmierć

Jak przypomina Polska Agencja Prasowa, Jan Kowalski urodził się 21 sierpnia 1927 r. w Rudnie (powiat lubartowski). Był żołnierzem Obwodu AK-WiN Lubartów. Od stycznia 1946 r. służył w bojówce rejonowej Wiktora Targońskiego „Brzozy”, a we wrześniu dołączył do oddziału Kazimierza Woźniaka ps. Szatan, wchodzącego w skład zgrupowania OPL/OPG mjr. Hieronima Dekutowskiego „Zapory”.

W nocy z 3 na 4 października 1946 r. został ciężko ranny w czasie potyczki z pododdziałem Kompanii Zwiadu WBW-Lublin w miejscowości Piotrawin koło Jastkowa, w powiecie lubelskim. Członkowie oddziału ewakuowali Kowalskiego z miejsca walki i umieścili na kwaterze we wsi Zakopaniny w powiecie puławskim. Tam zmarł, najprawdopodobniej po jednym lub dwóch dniach od chwili zranienia. Ciało partyzanta przeniesiono do domu Jana Sykuta w pobliskim Orliczu, przebrano, włożono do trumny, którą ukryto w stodole, by w nocy wywieźć na cmentarz.

7 października 1946 r., tuż przed południem, trumnę odnalazła penetrująca wieś grupa operacyjna UB-WP. Ciało partyzanta przewieziono do siedziby PUBP w Lubartowie, gdzie przeprowadzono oględziny i dokonano identyfikacji z udziałem członków rodziny. Zwłoki zostały następnie pogrzebane – za zezwoleniem Sądu Grodzkiego w Lubartowie – na miejscowym cmentarzu w nieoznakowanej mogile, bez udziału rodziny.

Według informacji uzyskanych przez historyków od krewnych Kowalskiego, jego matka miała znać przypuszczalne miejsce pochówku syna. Nie wiadomo, czy wiedziała o nim od grabarzy, czy uzyskała tę informację od przedstawicieli UB. Kobieta wskazywała na miejsce w zachodniej części cmentarza, przy płocie sąsiadującym z torami kolejowymi. Było to miejsce, gdzie niegdyś zwyczajowo grzebano samobójców, a potem także ofiary UB.

Odnaleziony po latach

Na początku lat 90. w miejscu domniemanego pochówku „Bystrego” jego krewny i były podkomendny „Szatana” Czesław Jedut ps. „Żółw”, wystawił prosty nagrobek opatrzony metalowym krzyżem.

W kwietniu 2021 r. IPN przeprowadził prace poszukiwawcze na cmentarzu w Lubartowie, w celu sprawdzenie informacji o pochówku Jana Kowalskiego pod cmentarnym murem. Odnaleziono szczątki młodego mężczyzny. – Spoczywały w pozostałościach trumny, co koresponduje z raportami PUBP w Lubartowie dotyczącymi odnalezienia zwłok partyzanta – informował wtedy naczelnik Oddziałowego Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN w Lublinie Artur Piekarz. Ponadto w jamie grobowej ujawniono guziki, skórzany pasek oraz książeczkę – prawdopodobnie do nabożeństwa. Przeprowadzone badania genetyczne potwierdziły, że to Jan Kowalski ps. „Bystry”.

MaT / PAP / opr. ToMa

Fot. Iwona Burdzanowska

Pliki dźwiękowe

https://radio.lublin.pl/wp-content/uploads/2025/03/waclawa_romanowska-2025-03-04-175659.mp3

Wacława Romanowska

Tagi: LubartówHistoriapogrzebIPNinfo
REKLAMA

Czytaj także

EAttachments11156260daa2f635ce7d18144a0e95a5f610b160 xl
Wiadomości

Syreny obudziły mieszkańców Lublina. Latające obiekty przekroczyły granicę Polski

20 listopada 2026
EAttachments11156364d32977363f4dc16aca97501aa7a63549 xl
Wiadomości

„Był taki huk, że aż okna chodziły”. Nowy Lipowiec po upadku rakiety [ZDJĘCIA]

20 listopada 2026
EAttachments111562191ab93e5616f78a5babd4dcf3c60a4c9b xl
Wiadomości

Starosta biłgorajski: Sytuacja jest poważna

20 listopada 2026
EAttachments11155022c23e68de31c3a9405507eec8db1cdc82 xl
Gość Radia Lublin

Alarm powietrzny na Lubelszczyźnie. Służby apelują o zachowanie ostrożności

20 listopada 2026
EAttachments111549120c56762e4f8d1a185d28efc15dd4807b xl
Wiadomości

Nowy Lipowiec: Trwają oględziny miejsca, gdzie spadła rosyjska rakieta [AKTUALIZACJA]

20 listopada 2026
Alert RCB post odwolanie
Wiadomości

Syreny w województwie lubelskim. Kolejny alert RCB [AKTUALIZACJA]

20 listopada 2026
EAttachments11153954287c252817c9cb74a6015b92ea518951 xl
Wiadomości

Zabytkowa kaplica uszkodzona. Złodzieje ukradli fragment dachu [ZDJĘCIA]

19 listopada 2026
EAttachments11154412738151d7fda761eccb9e5d0b5fadf213 xl
Wiadomości

Koniec protestu w Bogdance. Deklaracja podpisana [ZDJĘCIA]

19 listopada 2026
Następna wiadomość
ball 8048205 1280 2025 03 03 133122

04.03.2025 Na zdrowie

Ciekawostki

Lublin spotkał się z Messim w Buenos Aires. GOAT i koziołek na niezwykłym muralu

Lublin znów na planie serialu. Będą utrudnienia w centrum

86 proc. Polaków planuje w 2027 r. wyjeżdżać równie często lub częściej niż do tej pory

Historia misia, który podbił serca czytelników. Kubuś Puchatek kończy 100 lat

Jeże przygotowują się do zimy. Szukają bezpiecznego schronienia

Wiewiórki jak domownicy. Pięć gryzoni regularnie odwiedza jedno podwórko [WIDEO]

O tym się mówiło

Kacper Doppke z sukcesem w „Owocowym Przełaju”. Wygrał klasyfikację młodzieżową

Remont na przejściu w Dorohusku. Trwa wymiana nawierzchni

Nękał kobietę w pracy i w Internecie. 32-latek z zarzutami

Odzyskanie niepodległości było początkiem. Historyk o kształtowaniu granic II Rzeczypospolitej

07.11.2026 Trele morele – dzięcioł trojpalczasty

40. kwesta na odnowę zabytków w Lublinie. Dziś dzień drugi [ZDJĘCIA]

REKLAMA

Radio Lublin S.A. w likwidacji
ul. Obrońców Pokoju 2
20-030 Lublin
tel. 81 53 64 200
fax 81 532 87 28
e-mail: poczta@radiolublin.pl

Partnerzy
Reklama
Kontakt
BIP
Praca Lublin
Praca IT Poznań

NASZE
CZĘSTOTLIWOŚCI:

102.2 MHz -Lublin
103.1 MHz -Ryki

103.2 MHz -Zamość
100.9 MHz -Chełm

93.1 MHz -Biała Podlaska

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Ta witryna wykorzystuje cookie. Kontynuując przeglądanie wyrażasz zgodę na używanie plików cookie. Zachęcamy do odwiedzenia naszej strony Polityki prywatności.
Przejdź do treści
Otwórz pasek narzędzi Narzędzia ułatwień

Narzędzia ułatwień

  • Powiększ tekstPowiększ tekst
  • Zmniejsz tekstZmniejsz tekst
  • KontrastKontrast
  • NegatywNegatyw
  • Podkreśl linkiPodkreśl linki
  • Czcionka alternatywnaCzcionka alternatywna
  • Resetuj Resetuj