• Lublin
  • Biała Podlaska
  • Chełm
  • Hrubieszów
  • Kraśnik
  • Lubartów
  • Łęczna
  • Puławy
  • Świdnik
  • Tomaszów Lubelski
  • Włodawa
  • Zamość
Radio Lublin
weather icon 0°C
PODCASTY
KALENDARIUM
SŁUCHAJ
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
sobota, 21 listopada 2026
Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
Radio Lublin
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
Radio Lublin

Radio Lublin > Wiadomości > O „akcji, która zabiła miasto”. Wyjątkowa wystawa w lubelskiej bibliotece [ZDJĘCIA]

O „akcji, która zabiła miasto”. Wyjątkowa wystawa w lubelskiej bibliotece [ZDJĘCIA]

21 marca 2025 / 20:38
A A
485726082 1086616453505410 4875739557800308783 n 2025 03 21 203344
Udostępnij na FacebookUdostępnij na TwitterKod QR

„Akcja, która zabiła miasto” – to tytuł wystawy poświęconej historii i pamięci ofiar Akcji „Reinhardt”. Wystawa została przygotowana na podstawie fotografii i dokumentów prywatnego kolekcjonera Norberta Podleśnego. Znajdują się na niej m.in. zdjęcia przedwojennych dzielnic żydowskich Lublina, lubelskiego getta oraz ich mieszkańców.

Ekspozycję można oglądać w Bibliotece Uniwersyteckiej KUL. 

Jak podkreśla kustosz wystawy Jadwiga Jagoda-Jaświerska, nie jest to miejsce przypadkowe. – Budynek biblioteki uniwersyteckiej KUL tutaj przy Chopina 27 zaprojektowany zresztą tuż przed wybuchem II wojny jako kinoteatr akcji katolickiej, mieścił w czasie okupacji magazyn dóbr zrabowanych ludności żydowskiej. I to jest właśnie powód, dla którego chcemy przypomnieć o ludziach, których już nie ma. Tutaj były przechowywane różnego rodzaju przedmioty, ubrania, wyposażenie wnętrz, pieniądze, złoto, kosztowności, podobno diamenty. Nawet zachowała się relacja jednego z oficerów, która mówi o tym. Wszystko było wywożone później w głąb Rzeszy.

485389997_1086616763505379_5296005608505088092_n.jpg

Wszystko zaczęło się w Lublinie

– Marzec jest tragicznym miesiącem dla setek tysięcy, a nawet niemalże dla dwóch milionów ludzi szczególnie w Polsce – mówi ks. Paweł Rytel-Andrianik (na zdj. głównym), dyrektor Centrum Heschela KUL. – Dlatego, że 16 marca rozpoczyna się akcja Reinhardt. Ona wychodzi z Lublina, gdzie było bardzo wielu Żydów, ponieważ mniej więcej co trzeci mieszkaniec Lublina był pochodzenia żydowskiego. Odilo Globocnik rezydował właśnie tutaj i stąd wychodziły zbrodnicze rozkazy od niego z biura, (obecnie Collegium Iuridicum), które ogarniały nie tylko Lublin, ale praktycznie miało to przełożenie na teren przedwojennej Polski. Możemy tak powiedzieć, dlatego że potem obozy, które były w Sobiborze, Treblince, były realizowane w ramach akcji Reinhardt. Ona miała za cel wyniszczenie, zamordowanie ludności żydowskiej, tylko z tego powodu, że byli Żydami. To się zaczęło w Lublinie, ale objęło całe terytorium okupowanej Polski. 

CZYTAJ: Konferencja naukowa „83. rocznica Akcji Reinhardt na Lubelszczyźnie. Zagłada i Pamięć”

– To jest akcja „Endlösung der Judenfrage” czyli „ostateczne rozwiązanie kwestii żydowskiej”. Tu na tym terenie przygotowana przez zarządcę z ramienia SS dystryktu lubelskiego, którego siedziba była w dzisiejszym Collegium Iuridicum – wyjaśnia Maciej Midnich z Instytutu Historii KUL. – To było przedwojenne gimnazjum zajęte przez Niemców. Dość nowy wtedy budynek, więc reprezentacyjny i nadawał się z perspektywy niemieckiej. To była w ogóle część dzielnicy niemieckiej. Tam przygotowywano szczegóły, czyli np. rozpiskę ile potrzeba pociągów, ile wagonów, w jakim tempie muszą przewozić Żydów z gett do miejsc zagłady – czyli np. w przypadku Lublina do Bełżca. A także gdzie zbierać zagarnięte mienie – w przypadku Lublina była to biblioteka, w której jesteśmy, ale również składy przedwojennej fabryki samolotów przy dzisiejszej ulicy Męczenników Majdanka. 

485727040_1086616640172058_924173227248050123_n.jpg

Niezwykła pocztówka 

– Mam w swojej kolekcji pocztówkę, która jest bardzo ciekawa – mówi Norbert Podleśny, kolekcjoner z Lublina. – To jest taka pocztówka, która została wysłana z obozu pracy dla Żydów w Trawnikach przez osobę pochodzenia żydowskiego na Słowację do miejscowości Pressburg, czyli dzisiejszej Bratysławy. To jest bardzo wyjątkowa kartka z tego względu, że Żydzi tak naprawdę nie mogli pisać, prowadzić żadnej korespondencji z getta czy z obozów. To był jedyny moment, kiedy Niemcy pozwolili wysyłać korespondencję z obozu. Było to jednak bardzo cyniczne, ponieważ te wszystkie kartki przechodziły przez Berlin i w Berlinie sprawdzali adresy, czy przypadkiem nie ukrywają się pod nimi kolejni Żydzi. Kartka została wysłana już 1943 roku, więc w końcówce Akcji „Reinhardt” i Niemcy mimo wszystko dalej poszukiwali ludności żydowskiej. 

485888632_1086646843502371_923043099618365636_n.jpg

– Akcja miała na celu zamordowanie ludzi, odebranie im własności i przetransportowanie ich rzeczy do Niemiec, również na potrzeby wojny – dodaje ks. Paweł Rytel-Andrianik. – To było coś niesamowitego, ponieważ można powiedzieć, że była to zbrodnia z zimną krwią. Są świadectwa, chociażby z Lublina kiedy noworodki żydowskie, były wyrzucane przez okna ze szpitala w ramach Akcji „Reinhardt”. To też pokazuje tę premedytację, że np. w Polsce wspólnoty żydowskie, które mieszkały w tzw. sztetlach, czyli miastach i osiedlach żydowskich, były wywożone koleją do Treblinki, Majdanka, ale też do Auschwitz, czy do innych miejsc. Np. w takich miejscowościach jak Brześć lub innych terytoriach na wschód, gdzie nie było dobrego połączenia kolejowego, one po prostu były wyprowadzone za miasto i mordowane. Kilka tysięcy osób było zastrzelonych w bardzo krótkim czasie. I to była ogromna tragedia, kiedy matki widziały umierające dzieci, czy dzieci umierających rodziców. Zamordowanych tylko dlatego, że byli Żydami. Dlatego tak ważne jest przypominanie o tej tragedii, o tej historii, żeby uczyć się i powiedzieć „nigdy więcej”.

16 marca minęła 83. rocznica rozpoczęcia Akcji „Reinhardt”.

LilKa / opr. LisA

Fot. KUL, The John Paul II Catholic University of Lublin

Pliki dźwiękowe

https://radio.lublin.pl/wp-content/uploads/2025/03/akcja_reinhardt._wyjatkowa_wystawa_w_lubelskiej_bibliotece-2025-03-21-203336.mp3

Akcja Reinhardt. Wyjątkowa wystawa w lubelskiej bibliotece

Tagi: HistoriaII wojna światowawystawaKULżydziakcja reinhardtLublin
REKLAMA

Czytaj także

EAttachments11156106f4eb87c82a3412600d24fcbcfb3e639f xl 1
Wiadomości

Jak bezpiecznie korzystać z kolei. Edukacja przez zabawę

20 listopada 2026
EAttachments11156663057d3e9a1a8b94f6edb9280a3db0ef34
Wiadomości

Nowa mieszkanka lubelskiego skansenu. Internauci pomogą wybrać jej imię

20 listopada 2026
EAttachments11157600bb448173507c2c407aef75ca26bf505b xl
Redakcje

Piłkarki ręczne MKS-u wygrały w Elblągu [ZDJĘCIA]

20 listopada 2026
EAttachments1115582850e30f193a0655a4b241b515fe445024 xl
Wiadomości

Nie do wszystkich przychodzą lub są opóźnione. Co dalej z alertami RCB?

20 listopada 2026
EAttachments1115636634d0c8d2483fb1c7d21e89681081b101 xl
Wiadomości

Lubelski „Lewiatan” świętuje ćwierćwiecze istnienia. Rozmowa z Dariuszem Jodłowskim

20 listopada 2026
EAttachments111573749ee94c53f6e5c58f69e60d00fe94b603 xl
Wiadomości

Bakterie coli w wodzie. Cztery miejscowości zasilane z innego wodociągu

20 listopada 2026
EAttachments11156105e02e075974cbabb2b8bd8f68ceb520ec xl
Wiadomości

Podejrzenie zmowy przetargowej przy wywozie śmieci. Jest stanowisko Urzędu Miasta Lublin

20 listopada 2026
EAttachments11156124e9e74ba4b13a9d41d8323bc72de7af52 xl 1
Wiadomości

Wiceminister rolnictwa: Podjęliśmy działania, żeby zbudować systemowe wsparcie nawozowe dla polskich rolników

20 listopada 2026
Następna wiadomość
p1011187 2025 03 24 182831

Kulturalny i kulinarny Lublin w Rzymie

Ciekawostki

Lublin spotkał się z Messim w Buenos Aires. GOAT i koziołek na niezwykłym muralu

Lublin znów na planie serialu. Będą utrudnienia w centrum

86 proc. Polaków planuje w 2027 r. wyjeżdżać równie często lub częściej niż do tej pory

Historia misia, który podbił serca czytelników. Kubuś Puchatek kończy 100 lat

Jeże przygotowują się do zimy. Szukają bezpiecznego schronienia

Wiewiórki jak domownicy. Pięć gryzoni regularnie odwiedza jedno podwórko [WIDEO]

O tym się mówiło

06.10.2026 Żyj zdrowo – pilates z krzesłem

Nadzieje i deklaracje. Co dalej z Bogdanką?

Chełmscy siatkarze przegrali z Resovią. PZL Leonardo Avia Świdnik wygrała z KPS Płock

10.11.2026 Na widelcu – 3-składnikowe danie

Świat patrzy na Polskę. Ekonomista ostrzega przed skutkami politycznego chaosu

To już 48 lat. Rocznica inauguracji pontyfikatu Jana Pawła II

REKLAMA

Radio Lublin S.A. w likwidacji
ul. Obrońców Pokoju 2
20-030 Lublin
tel. 81 53 64 200
fax 81 532 87 28
e-mail: poczta@radiolublin.pl

Partnerzy
Reklama
Kontakt
BIP
Praca Lublin
Praca IT Poznań

NASZE
CZĘSTOTLIWOŚCI:

102.2 MHz -Lublin
103.1 MHz -Ryki

103.2 MHz -Zamość
100.9 MHz -Chełm

93.1 MHz -Biała Podlaska

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Ta witryna wykorzystuje cookie. Kontynuując przeglądanie wyrażasz zgodę na używanie plików cookie. Zachęcamy do odwiedzenia naszej strony Polityki prywatności.
Przejdź do treści
Otwórz pasek narzędzi Narzędzia ułatwień

Narzędzia ułatwień

  • Powiększ tekstPowiększ tekst
  • Zmniejsz tekstZmniejsz tekst
  • KontrastKontrast
  • NegatywNegatyw
  • Podkreśl linkiPodkreśl linki
  • Czcionka alternatywnaCzcionka alternatywna
  • Resetuj Resetuj