• Lublin
  • Biała Podlaska
  • Chełm
  • Hrubieszów
  • Kraśnik
  • Lubartów
  • Łęczna
  • Puławy
  • Świdnik
  • Tomaszów Lubelski
  • Włodawa
  • Zamość
Radio Lublin
weather icon 10°C
PODCASTY
KALENDARIUM
SŁUCHAJ
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
czwartek, 19 listopada 2026
Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
Radio Lublin
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
Radio Lublin

Radio Lublin > Wiadomości > Radioaktywny gaz w podstawówce. Może powodować nawet raka płuc

Radioaktywny gaz w podstawówce. Może powodować nawet raka płuc

24 stycznia 2024 / 19:09
A A
418210234 888914732774142 1308020648925465126 n 2024 01 24 191053
Udostępnij na FacebookUdostępnij na TwitterKod QR

O procesach, które odpowiadają za przedostanie się radioaktywnego pierwiastka radonu do budynku oraz jego możliwym, szkodliwym działaniu na organizm człowieka opowiada w rozmowie z Radiem Lublin dr hab. prof. UMCS Bożena Jasińska, kierowniczka Katedry Fizyki Materiałowej uczelni.

Chodzi o wykryte niedawno 6-krotnie przekroczone normy tego pierwiastka w szkole podstawowej w Święcicy w powiecie chełmskim. Z badaczką rozmawia Karolina Ryniak.

CZYTAJ: Radioaktywny pierwiastek w szkole. Dzieci na nauczaniu zdalnym [NASZ TEMAT]

Jakie procesy i gdzie zachodzą, że ten radioaktywny pierwiastek przedostaje się do takiego budynku? Cza radon jest powszechny i występuje wokół nas na stałe?

– Radon jest pierwiastkiem, którego wszystkie izotopy są promieniotwórcze. Człowiek ma do czynienia w zasadzie tylko z trzema spośród nich, z czego najdłużej żyjącym o tzw. okresie połowicznego rozpadu około 4 dni, jest radon, który ma masę 222. Ponieważ żyje krótko, to w sposób stały na Ziemi nie występuje, musi być stale „produkowany”. Powstaje w czasie rozpadów tzw. szeregów promieniotwórczych, z rozpadu radu, uranu, toru. Radon jest gazem szlachetnym, ale niestety promieniotwórczym i to alfa promieniotwórczym. Takie promieniowanie normalnie ma bardzo mały zasięg. W zasadzie jeśli z zewnątrz pada ono na człowieka, skóra go zatrzyma, więc to jest dla nas promieniowanie zupełnie nieszkodliwe. Ale w tym przypadku jest właśnie niestety problem. Bo skoro radon jest gazem, to my go wdychamy, a skoro go wdychamy, to on umiejscawia się w płucach. Kiedy emituje cząstki alfa, to one nam się w płucach zaczynają przemieszczać, zostawiać energię i może dojść do lokalnych uszkodzeń płuc – stwierdza prof. Bożena Jasińska.

Czy w ogóle możemy mówić o jakiś normach tego pierwiastka, które mogą zacząć zagrażać naszemu zdrowiu?

– Od kiedy komuś zaszkodzi, to jest kwestia uwarunkowań osobistych. To tak samo jak np. z grupą ludzi, która ma do czynienia z bakterią lub wirusem. Jeden nie zachoruje, drugi zachoruje lekko, a kolejny bardzo ciężko. Tak samo jest z promieniowaniem jądrowym, że ono na każdy organizm może inaczej oddziaływać.

CZYTAJ: Normy przekroczone sześciokrotnie. Radioaktywny radon wykryty w szkole [ZDJĘCIA]

A jeśli będziemy przebywać w takim zamkniętym pomieszczeniu, gdzie ulatnia się ten gaz, jakie choroby może powodować?

– Dawka dopuszczalna radonu to 300 bekereli. Natomiast na obszarze Lubelszczyzny, – poza południem, w okolicach Janowa Lubelskiego – jest bardzo niskie stężenie radonu. Średnio wynosi ono 50 bekereli. W związku z tym, to że w szkole w Święcicy jest bardzo duża ilość 1800 bekereli, jest bardzo dziwne. Jeżeli radon jest przez długi okres czasu w pomieszczeniu i ciągle go wdychamy, to wnika na, do płuc. On żyje 4 dni, więc niby szybko by zanikł, ale jeśli ciągle go wdychamy, to dawka nam nie spada. Może to spowodować nawet nowotwór płuc. Aczkolwiek nowotwory z powodu promieniowania były  obserwowane tylko w kopalniach u górników, którzy wydobywali rudy uranowe.

Ma pani jakiś pomysł skąd mogłoby się wziąć takie nasilenie tego promieniowania w tym miejscu?

– Niestety nie byłam tam, więc nie mogę nic powiedzieć na ten temat. Prawdopodobnie to jest stary budynek. Może piwnice są zbudowane z naturalnych, okolicznych kamieni, bo kiedyś był taki zwyczaj budowania w ten sposób fundamentów i może akurat się trafiły kawałki rudonośnych skał? Trzeba, żeby geolog dokładnie to zbadał i będziemy wtedy wiedzieli, skąd pochodzi ten radon. A najprostszą, szybką metodą pozbycia się tego gazu jest solidnie wietrzyć. Jeśli wywietrzymy, to on zniknie z pomieszczenia, ale pod warunkiem, że nie mamy stałej, wzmożonej produkcji z powodu konstrukcji budynku.

Co powinni zrobić mieszkańcy, nauczyciele czy rodzice uczniów, żeby upewnić się, że to szkodliwe działanie nie było takie, żeby uszkodzić płuca?

– Wszyscy lekarze wiedzą jakie wykonać badania z krwi, żeby sprawdzić czy organizm nie został nadmiernie napromieniowany. Gdyby się tak okazało, to trzeba zrobić diagnostykę płuc. Przy takim stężeniu nie sądzę, żeby były jakiekolwiek szkodliwe skutki, niemniej jednak wiadomo, że każdy ma inny organizm i człowiek może osobniczo zareagować. 

Ze względu na zdrowie uczniów i nauczycieli podjęto decyzje o zawieszeniu zajęć.

W szkole uczy się prawie 60 uczniów, a pracuje kilkunastu nauczycieli. Po feriach dzieci zostaną przeniesione do oddalonej o kilka kilometrów szkoły w Wierzbicy, natomiast na najbliższej sesji rady gminy radni zdecydują o dalszych losach placówki.

RyK / opr. AKos

Fot. wójt gminy Wierzbica / nadesłane

Pliki dźwiękowe

https://radio.lublin.pl/wp-content/uploads/2024/01/z_bozena_jasinska_rozmawia_karolina_ryniak-2024-01-24-191051.mp3

Z Bożeną Jasińską rozmawia Karolina Ryniak

Tagi: SzkołaDziecipromieniowanieradonChełmZDROWIE
REKLAMA

Czytaj także

EAttachments9085148b107202c4de04467bd57762157aab6e9
Wiadomości

Dzieciństwo bez przemocy. Lublin rozbłyśnie na czerwono

19 listopada 2026
EAttachments111522474f00cb744870c18d6dbe2f90dd29fe05 xl 1
Wiadomości

Lublinianin pokieruje europejskim oddziałem International Gastric Cancer Association

19 listopada 2026
EAttachments111504873f8f75ed9207e676bd18df03c6b9df3f xl 1
Wiadomości

Bez krat i więziennych murów. Osadzone spotkały się z dziećmi na rodzinnych warsztatach

18 listopada 2026
EAttachments11150868717228027f34e2607dadf26d6dd90f5a xl
Wiadomości

71-latek przeszedł wyjątkową operację. Pomogła mu kondycja byłego komandosa

18 listopada 2026
EAttachments11150310b6fce2a5f3b94a26459c1a36342ea55e xl
Wiadomości

Zderzenie na krajowej „17”. Wprowadzono ruch wahadłowy

18 listopada 2026
EAttachments11148513f58be1db32062e3d30396173d12acc2c xl
Wiadomości

Poszukiwana oszustka trafiła do więzienia

18 listopada 2026
EAttachments11149040418b50a0aad2cd631c0bedf7d62bad23
Wiadomości

Medycyna i nauka. Lubelskie badania na światowym poziomie

17 listopada 2026
EAttachments11149033d2753273b36ec079bf18ab66eb268401 xl
Wiadomości

Co z nimi będzie, gdy zabraknie rodziców? Dom treningowy szansą dla osób z niepełnosprawnościami

17 listopada 2026
Następna wiadomość
mid 24124377 2024 01 24 192630

Minister rolnictwa: chcemy istotnego ograniczenia napływu wrażliwych towarów z Ukrainy

Ciekawostki

Lublin spotkał się z Messim w Buenos Aires. GOAT i koziołek na niezwykłym muralu

Lublin znów na planie serialu. Będą utrudnienia w centrum

86 proc. Polaków planuje w 2027 r. wyjeżdżać równie często lub częściej niż do tej pory

Historia misia, który podbił serca czytelników. Kubuś Puchatek kończy 100 lat

Jeże przygotowują się do zimy. Szukają bezpiecznego schronienia

Wiewiórki jak domownicy. Pięć gryzoni regularnie odwiedza jedno podwórko [WIDEO]

O tym się mówiło

Gigantyczny sukces polskiej dyplomacji, czyli filmowy „Wersal 1919”

Bez krat i więziennych murów. Osadzone spotkały się z dziećmi na rodzinnych warsztatach

Wieczór na cmentarzu przy ul. Lipowej

17.11.2026 Cyfrowy świat – cyberataki uderzają w samorządy

22.10.2026 Cyberiada – Szkoła i jej media

Nowoczesne centrum i budynek na wypadek zagrożenia. Szpital wojewódzki inwestuje w Blok „S”

REKLAMA

Radio Lublin S.A. w likwidacji
ul. Obrońców Pokoju 2
20-030 Lublin
tel. 81 53 64 200
fax 81 532 87 28
e-mail: poczta@radiolublin.pl

Partnerzy
Reklama
Kontakt
BIP
Praca Lublin
Praca IT Poznań

NASZE
CZĘSTOTLIWOŚCI:

102.2 MHz -Lublin
103.1 MHz -Ryki

103.2 MHz -Zamość
100.9 MHz -Chełm

93.1 MHz -Biała Podlaska

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Ta witryna wykorzystuje cookie. Kontynuując przeglądanie wyrażasz zgodę na używanie plików cookie. Zachęcamy do odwiedzenia naszej strony Polityki prywatności.
Przejdź do treści
Otwórz pasek narzędzi Narzędzia ułatwień

Narzędzia ułatwień

  • Powiększ tekstPowiększ tekst
  • Zmniejsz tekstZmniejsz tekst
  • KontrastKontrast
  • NegatywNegatyw
  • Podkreśl linkiPodkreśl linki
  • Czcionka alternatywnaCzcionka alternatywna
  • Resetuj Resetuj