• Lublin
  • Biała Podlaska
  • Chełm
  • Hrubieszów
  • Kraśnik
  • Lubartów
  • Łęczna
  • Puławy
  • Świdnik
  • Tomaszów Lubelski
  • Włodawa
  • Zamość
Radio Lublin
weather icon 10°C
PODCASTY
KALENDARIUM
SŁUCHAJ
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
czwartek, 19 listopada 2026
Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
Radio Lublin
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
Radio Lublin

Radio Lublin > Wiadomości > Duże małpy pamiętają przyjaciół sprzed dekad

Duże małpy pamiętają przyjaciół sprzed dekad

23 grudnia 2023 / 16:28
A A
pexels hans middendorp 13414358 2023 12 23 155635
Udostępnij na FacebookUdostępnij na TwitterKod QR

Szympansy i bonobo rozpoznają widocznych na zdjęciach członków stada niewidzianych od ponad 25 lat. To – jak dotąd – najdłużej działająca pamięć społeczna, wyłączając ludzi.

CZYTAJ: Jowisz będzie „pierwszą gwiazdką” w Wigilię

Na łamach Proceedings of the National Academy of Sciences naukowcy opisali niezwykłe możliwości mentalne małp, kojarzone dotąd tylko z ludźmi.

Rozpoznają inne osobniki, których nie widziały przez dekady

– Szympansy i bonobo rozpoznają inne osobniki, których nie widziały przez dekady. Do tego, wyraźnie więcej uwagi poświęcają osobnikom, z którymi miały więcej pozytywnych relacji. Wskazuje to, że chodzi o coś więcej, niż tylko znajomość. Małpy te zapamiętują także jakość swoich społecznych relacji – mówi prof. Christopher Krupenye z Johns Hopkins University, jeden z autorów publikacji.

– Zwykle myślimy, że duże małpy bardzo się od nas różnią. Jednak widzimy zwierzęta posiadające mechanizmy poznawcze bardzo podobne do naszych, w tym pamięć. To właśnie jest ekscytujące w tym badaniu – dodaje główna autorka, dr Laura Lewis z University of California, Berkeley.

Powód badań – zwierzęta rozpoznawały naukowców nawet po długiej rozłące

Badaczka i jej zespół rozpoczęli obserwacje małp pod tym kątem ze względu na własne doświadczenia z nimi – zwierzęta rozpoznawały naukowców nawet po długiej rozłące.

– Mieliśmy wrażenie, że reagują, jakby nas rozpoznawały i że byliśmy dla nich kimś innym, niż przypadkowi goście w zoo. Były podekscytowane ponownym spotkaniem. Postawiliśmy więc sobie za cel empiryczne sprawdzenie, czy rzeczywiście pamiętają relacje społeczne – opowiada prof. Krupenye.

Badacze obserwowali bonobo i szympansy w zoo w Edynburgu oraz w ogrodach zoologicznych Planckendael w Belgii i w japońskim Kumamoto. Żyjącym w tych ogrodach osobnikom pokazywali zdjęcia nieznajomych małp oraz tych, które wcześniej żyły w tym samym zoo, ale je opuściły lub już nie żyły.

pexels-petr-ganaj-4168333.jpg

Małpy zdecydowanie dłużej przyglądały się wcześniejszym członkom swojej grupy, niezależnie od czasu, jaki minął, od kiedy się rozstały. Jeszcze więcej uwagi poświęcały zdjęciom osobników, z którymi się przyjaźniły. W ekstremalnym przypadku małpa bonobo imieniem Louise rozpoznała siostrę Lorettę i siostrzeńca Erina, których nie widziała przez 26 lat.

Społeczna pamięć

Oznacza to, że społeczna pamięć małp może sięgać dość daleko. 26 lat to znaczna część ich życia, które trwa zwykle od 40 do 60 lat.

Jak przypominają naukowcy, podobne wspomnienia u ludzi zaczynają się zacierać po 15 latach, ale według dostępnych zapisów, mogą się utrzymywać nawet 50 lat.

Obecność tego rodzaju pamięci u ludzi i innych naczelnych wskazuje, że powstała przed milionami lat u wspólnych przodków. Zdolność ta prawdopodobnie była jednym z ważniejszych czynników rozwoju ludzkiej kultury i typowych dla człowieka interakcji, takich jak handel między różnymi grupami.

Czy małpy tęsknią za dawnymi towarzyszami?

Z odkrycia rodzi się jednak kolejne pytanie: czy małpy tęsknią za dawnymi towarzyszami. – Pamięć o innych i związana z tym tęsknota to zaawansowany mechanizm kognitywny, który dotąd był przypisywany tylko ludziom. Nasze badanie nie rozstrzyga, czy małpy ją mają, ale zmusza do pytania, czy mogą ją posiadać – podkreśla dr Lewis.

CZYTAJ: 110 lat temu ukazała się pierwsza krzyżówka

W kolejnych badaniach naukowcy chcą sprawdzić, czy odkryte zdolności dotyczą tylko wielkich małp, czy może także innych naczelnych. Chcą się też dowiedzieć, jak bogate są przechowywane wspomnienia – np. czy małpy potrafią zapamiętywać dawne wydarzenia.

PAP / RL / opr. AKos

Fot. pexels.com

Tagi: Kraj i Świat
REKLAMA

Czytaj także

EAttachments1114991393b124a0b9335bdbc5f38e94278a92bb xl
Wiadomości

Światowy Dzień Filozofii 2026: Jak współistnieć w świecie kryzysów?

19 listopada 2026
EAttachments111515072e2d47654aea8efb400747e153b4c0da xl
Wiadomości

Bogdan Święczkowski bez immunitetu

18 listopada 2026
EAttachments11151334e35ea72e7aa96c38506c55efddffdfcf xl
Wiadomości

Prof. Jerzy Buzek: Unia Europejska jest fundamentem naszego bezpieczeństwa

18 listopada 2026
EAttachments111492057a5e2381e20d3a97754473ae033999e2 xl
Wiadomości

Lublin spotkał się z Messim w Buenos Aires. GOAT i koziołek na niezwykłym muralu

17 listopada 2026
EAttachments111495389417e991d9bc5aa935d07cc1f718d56a xl
Redakcje

Zwycięska końcówka biało-czerwonych. Polki pokonały Turczynki

17 listopada 2026
EAttachments111492982f087009b7e3ff03593ffbc37ecbd5e8 xl
Wiadomości

Sejm odrzucił wotum nieufności wobec rządu

17 listopada 2026
EAttachments1114869944bfa497cb067d06dbc054aace3dbb7a xl
Wiadomości

Rząd zamrozi ceny gazu ziemnego

17 listopada 2026
EAttachments11147552c0ed7d599d1df7a2be6d6aed70711653 xl
Wiadomości

Dzień Otwarty Komorników Sądowych. Eksperci odpowiedzą na pytania

17 listopada 2026
Następna wiadomość
couple 1845334 1280 1 2023 12 22 142211

23.12.2023 Para w gwizdek

Ciekawostki

Lublin spotkał się z Messim w Buenos Aires. GOAT i koziołek na niezwykłym muralu

Lublin znów na planie serialu. Będą utrudnienia w centrum

86 proc. Polaków planuje w 2027 r. wyjeżdżać równie często lub częściej niż do tej pory

Historia misia, który podbił serca czytelników. Kubuś Puchatek kończy 100 lat

Jeże przygotowują się do zimy. Szukają bezpiecznego schronienia

Wiewiórki jak domownicy. Pięć gryzoni regularnie odwiedza jedno podwórko [WIDEO]

O tym się mówiło

13.11.2026 Ekspresem przez historię

Szef MSWiA o doniesieniu do prokuratury na policjantów z Krakowa

Na cmentarze bez korków. Warto rozważyć podróż pociągiem

16.11.2026 Chwila dla Pupila – o tropieniu użytkowym

Trzyletnie dziecko samo w aucie. Interweniowała straż miejska

Miliony złotych strat przez nielegalne papierosy. Grupa rozbita przez Straż Graniczną

REKLAMA

Radio Lublin S.A. w likwidacji
ul. Obrońców Pokoju 2
20-030 Lublin
tel. 81 53 64 200
fax 81 532 87 28
e-mail: poczta@radiolublin.pl

Partnerzy
Reklama
Kontakt
BIP
Praca Lublin
Praca IT Poznań

NASZE
CZĘSTOTLIWOŚCI:

102.2 MHz -Lublin
103.1 MHz -Ryki

103.2 MHz -Zamość
100.9 MHz -Chełm

93.1 MHz -Biała Podlaska

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Ta witryna wykorzystuje cookie. Kontynuując przeglądanie wyrażasz zgodę na używanie plików cookie. Zachęcamy do odwiedzenia naszej strony Polityki prywatności.
Przejdź do treści
Otwórz pasek narzędzi Narzędzia ułatwień

Narzędzia ułatwień

  • Powiększ tekstPowiększ tekst
  • Zmniejsz tekstZmniejsz tekst
  • KontrastKontrast
  • NegatywNegatyw
  • Podkreśl linkiPodkreśl linki
  • Czcionka alternatywnaCzcionka alternatywna
  • Resetuj Resetuj