• Lublin
  • Biała Podlaska
  • Chełm
  • Hrubieszów
  • Kraśnik
  • Lubartów
  • Łęczna
  • Puławy
  • Świdnik
  • Tomaszów Lubelski
  • Włodawa
  • Zamość
Radio Lublin
weather icon 11°C
PODCASTY
KALENDARIUM
SŁUCHAJ
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
czwartek, 19 listopada 2026
Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
Radio Lublin
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT
Radio Lublin

Radio Lublin > Wiadomości > „Miała wyprowadzić ludzi z ciemności”. Wystawa o „Najpopularniejszej książce” na UMCS

„Miała wyprowadzić ludzi z ciemności”. Wystawa o „Najpopularniejszej książce” na UMCS

07 kwietnia 2023 / 18:48
A A
dsc 8366 2023 04 07 191049
Udostępnij na FacebookUdostępnij na TwitterKod QR

Wystawa zatytułowana „Najpopularniejsza książka” prezentowana jest w Bibliotece UMCS-u w Lublinie. Na ekspozycji można zobaczyć reprinty Biblii z różnych okresów historii, w tym Biblię Gutenberga.

Pięcioksiąg w kulturze żydowskiej był przekazywany z ojca na syna

– Zaczynamy od omówienia Tory, czyli Pięcioksięgu, który w kulturze żydowskiej był przekazywany z ojca na syna. Dziecko w wieku 12 lat zaczynało przepisywać Torę – mówi Krzysztof Machała student Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, który oprowadza po wystawie. – W wieku 13 lat kiedy syn był przyjmowany do wspólnoty, ostatnie zdanie pisał razem z ojcem. Symbolizowało to, że teraz jego zadaniem jest przekazanie tej historii dalej. Co najważniejsze, była ona przekazywana z ogromną dbałością. Odkrycia, którego dokonano w połowie XX wieku nad Morzem Martwym, pokazały, że zwoje, które dzieliło prawie 800 lat przetrwały praktycznie w niezmienionej formie. W Księdze Izajasza nie znajdywało się niej żadne odstępstwa do oryginału, który został spisany jeszcze przed nasza erą.

„Najpopularniejsza książka” – wystawa obrazująca dzieje Biblii

DSC_8370.JPG

– Język hebrajski jest językiem spółgłoskowym – mówi Maciej Stadnicki, opiekun wystawy. – W oryginale zapis był spółgłoskowy. Nie było w nim samogłosek. Dopiero tekst masorecki te samogłoski uwzględnia. To jest 930 rok, „Kodeks z Aleppo”, który też można tutaj zobaczyć.

CZYTAJ: „To wspaniała metoda do ścieżki zdrowienia”. Teatralna droga krzyżowa domowników „Misericordii” [ZDJĘCIA]

Z uszkodzonej Tory nie można było czytać w synagodze

– Jeżeli podczas ręcznego przepisywania Tory nastąpiło jakieś delikatne uszkodzenie, drobny błąd w interpunkcji, to natychmiast taki egzemplarz nie mógł być czytany w synagodze. Nie był niszczony, tylko był przechowywany, ale musiał zostać zastąpiony przez nienaganny tekst – opowiada Krzysztof Machała. – Co ważne, chociażby „Kodeks z Aleppo” pod literami zawiera niewielkie kropki. To jest sposób akcentowania tych liter. Jest on napisany w taki sposób, że czytanie go przypomina nieco śpiew.

Biblia nie była dostępna dla zwykłych obywateli

– Tłumaczenie na łacinę języka Starego Testamentu i Nowego Testamentu, czyli Wulgata to jest dzieło Hieronima w IV wieku. W chrześcijańskiej Europie Biblia była dostępna dla duchownych, uczonych, książąt i władców. Natomiast nie była dostępna dla zwykłych obywateli. W 1455 roku, więc przed reformacją, ukazała się Biblia królowej Zofii Holszańskiej, żony Władysława Jagiełły, jako rękopis, ale to było jeszcze niepełne tłumaczenie. To była taka próba przetłumaczenia Biblii na język narodowy. W całości udało się to Marcinowi Lutrowi, który jest nazywany ojcem języka niemieckiego – wyjaśnia Maciej Stadnicki.

Biblijna rewolucja

– Jeśli chodzi o naszą wystawę można sobie zobaczyć rekonstrukcje czcionki drukarskiej Gutenberga. Jego wynalazek umożliwił drukowanie Biblii na niespotykaną dotychczas skalę, ponieważ pierwszy przekład z języka czeskiego na polski powstawał przez prawie 3 lata. Przez 3 lata był odręcznie pisany przez umiejętnych artystów, ponieważ był wyjątkowo pięknie zdobiony. Natomiast wynalezienie druku to przyspieszyło w taki sposób, że możliwość publikowania Biblii i jej drukowania stała się praktycznie nieograniczona. Każdy mógł ją przeczytać. W wielu różnych krajach było wielu tłumaczy, którzy postawili sobie za cel przekazanie Biblii prostemu człowiekowi, ponieważ dotychczas była ona w języku łacińskim – tłumaczy Krzysztof Machała.

– Natomiast, żeby Biblia mogła trafić do zwykłego człowieka, potrzeba było ogromnej rewolucji. Trzeba pamiętać, że tłumaczenie Biblii na język narodowy było uznawane za herezje i zakazane wg. Kościoła katolickiego. Reformatorzy wykazali się ogromną odwagą, aby Biblię przekazywać zwykłemu prostemu człowiekowi. Warto to podkreślić. W przypadku jednego z pierwszych reformatorów Jana Husa, który przekładał Biblię na język czeski, jego nauki skończyły się dla niego stosem – dopowiada Krzysztof Machała.

– Biblia to jest fundament naszej cywilizacji. Nie możemy cieszyć się zdobyczami cywilizacji bez znajomości jej fundamentów, a tym fundamentem jest właśnie Biblia. To jak chrześcijaństwo zmieniło cywilizacje, doprowadziło do niesamowitego rozkwitu również materialnego, naukowego. To jest niepodważalne, dlatego trzeba znać Biblię. Zachęcam do jej czytania, studiowania – dodaje Maciej Stadnicki.

Pierwszą drukowaną książką była Biblia

– Dzisiaj dominuje pogląd, że Biblia wyklucza się z nauką, że nie można ich pogodzić. Natomiast trzeba pamiętać, że pierwsi odkrywcy, na których dokonaniach opiera się większość praw fizyki czy astronomii –  jak Izaak Newton i Johannes Kepler – zachwycali się Bożym stworzeniem i to ich popychało do poznawania świata i przekazywania wiedzy przyszłym pokoleniom. Dzisiaj Biblię kojarzy się z pewnym zacofaniem, ale Johannes Gutenberg – wynalazca druku, którego pierwszą drukowaną książką była Biblia – całkowicie inaczej pojmował przekazanie jej światu. Powiedział „Niech popłynie strumień prawdy. Jak nowa gwiazda rozproszy ciemności ignorancji i wniesie światło dotychczas nieznane, aby zajaśniało pomiędzy ludźmi”. Kiedy Biblia powstała, była czymś wyjątkowym. Ona nie miała ludzi trzymać w ciemności, tylko ich z niej wyprowadzić – tłumaczy Krzysztof Machała.

Wystawę Biblii w Bibliotece UMCS można obejrzeć do 29 kwietnia. Wstęp jest bezpłatny.

Szczegóły można znaleźć na stronie wystawabiblii.pl.

LilKa / opr. AKos

Fot. Krzysztof Radzki

Pliki dźwiękowe

https://radio.lublin.pl/wp-content/uploads/2023/04/miala_wyprowadzic_ludzi_z_ciemnosci._wystawa_o_najpopularniejszej_ksiazce_na_umcs-2023-04-07-191048.mp3

Miała wyprowadzić ludzi z ciemności. Wystawa o Najpopularniejszej książce na UMCS

Tagi: LublinHistoriawystawakulturainfobiblia
REKLAMA

Czytaj także

EAttachments11152839f3470718c7929c71600d8622e79531f8 xl
Wiadomości

Turyści zostawią w Lublinie dodatkowe miliony? Jest pomysł na nową opłatę

19 listopada 2026
EAttachments11153321d42a6b0cdd0fd704fc116016abe268b1 xl
Wiadomości

Substancja o drażniącym zapachu w przedszkolu. Ewakuowano ponad 100 dzieci [ZDJĘCIA, AKTUALIZACJA]

19 listopada 2026
EAttachments9085148b107202c4de04467bd57762157aab6e9
Wiadomości

Dzieciństwo bez przemocy. Lublin rozbłyśnie na czerwono

19 listopada 2026
EAttachments11153070ccc93c86edd43feae8155117e1046f80 xl
Redakcje

Teatr wychodzi do ludzi. „Dziady” w puławskiej galerii handlowej

19 listopada 2026
EAttachments111528101f206d594ec6a1e02133182fc01b8ea0 xl 1
Wiadomości

Mieszkańcy mogli przepłacać za wywóz śmieci. UOKiK podejrzewa trzy lubelskie firmy o zmowę przetargową

19 listopada 2026
EAttachments111525391401ebd1cac4bfcd57558d85345141bc xl
Wiadomości

Nauczyciel, lekarz i informatyk wśród zatrzymanych. Wielka akcja CBZC [ZDJĘCIA, WIDEO]

19 listopada 2026
EAttachments111522474f00cb744870c18d6dbe2f90dd29fe05 xl 1
Wiadomości

Lublinianin pokieruje europejskim oddziałem International Gastric Cancer Association

19 listopada 2026
EAttachments111524559cb0763e66ff4eb6dea0f0d8c857de87 xl
Gość Radia Lublin

Dr Michał Wallner: Nie będzie wspólnej listy prawicy w przyszłorocznych wyborach do Sejmu

19 listopada 2026
Następna wiadomość
349 218911 2023 04 07 192024

Włamali się do domku z monitoringiem. Wpadli na gorącym uczynku [ZDJĘCIA]

Ciekawostki

Lublin spotkał się z Messim w Buenos Aires. GOAT i koziołek na niezwykłym muralu

Lublin znów na planie serialu. Będą utrudnienia w centrum

86 proc. Polaków planuje w 2027 r. wyjeżdżać równie często lub częściej niż do tej pory

Historia misia, który podbił serca czytelników. Kubuś Puchatek kończy 100 lat

Jeże przygotowują się do zimy. Szukają bezpiecznego schronienia

Wiewiórki jak domownicy. Pięć gryzoni regularnie odwiedza jedno podwórko [WIDEO]

O tym się mówiło

19.11.2026 Iga Movie

Reagujmy, gdy ktoś potrzebuje pomocy. Niskie temperatury zagrażają życiu

Medycyna i nauka. Lubelskie badania na światowym poziomie

Lublin: wzrośnie podatek od nieruchomości. Rada miasta przegłosowała zmiany

Marcin Maciejczak już dziś wystąpi w Radiu Lublin [POSŁUCHAJ ROZMOWY]

Dbają o przestrzeganie zasad BHP. Pracodawcy nagrodzeni

REKLAMA

Radio Lublin S.A. w likwidacji
ul. Obrońców Pokoju 2
20-030 Lublin
tel. 81 53 64 200
fax 81 532 87 28
e-mail: poczta@radiolublin.pl

Partnerzy
Reklama
Kontakt
BIP
Praca Lublin
Praca IT Poznań

NASZE
CZĘSTOTLIWOŚCI:

102.2 MHz -Lublin
103.1 MHz -Ryki

103.2 MHz -Zamość
100.9 MHz -Chełm

93.1 MHz -Biała Podlaska

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Brak wyników
Pokaż wszystkie wyniki
  • AKTUALNOŚCI
    • LUBLIN
    • BIAŁA PODLASKA
    • CHEŁM
    • HRUBIESZÓW
    • KRAŚNIK
    • LUBARTÓW
    • ŁĘCZNA
    • PUŁAWY
    • ŚWIDNIK
    • TOMASZÓW LUBELSKI
    • WŁODAWA
    • ZAMOŚĆ
    • KRAJ I ŚWIAT
  • SPORT
    • KOSZYKÓWKA
    • PIŁKA NOŻNA
    • PIŁKA RĘCZNA
    • SIATKÓWKA
    • ŻUŻEL
  • MUZYKA
  • KULTURA
  • AGRORADIO
  • MULTIMEDIA
    • GALERIE
    • KONCERTY
    • PODCASTY
    • TV
  • O NAS
    • AUDYCJE
    • KALENDARIUM
    • RAMÓWKA
    • LUDZIE RADIA
    • HISTORIA RADIA
    • WNIOSEK O PATRONAT
    • STUDIO LUBLIN
    • STUDIO IM. BUDKI SUFLERA
    • REKLAMA
    • REGULAMINY i RODO
    • POLITYKA PRYWATNOŚCI
    • BIP
    • ARCHIWUM
    • KONTAKT

© 2026 Wszelkie prawa zastrzeżone. Radio Lublin S.A. w likwidacji

Ta witryna wykorzystuje cookie. Kontynuując przeglądanie wyrażasz zgodę na używanie plików cookie. Zachęcamy do odwiedzenia naszej strony Polityki prywatności.
Przejdź do treści
Otwórz pasek narzędzi Narzędzia ułatwień

Narzędzia ułatwień

  • Powiększ tekstPowiększ tekst
  • Zmniejsz tekstZmniejsz tekst
  • KontrastKontrast
  • NegatywNegatyw
  • Podkreśl linkiPodkreśl linki
  • Czcionka alternatywnaCzcionka alternatywna
  • Resetuj Resetuj