Prof. Jerzy Buzek: Unia Europejska jest fundamentem naszego bezpieczeństwa

EAttachments11151334e35ea72e7aa96c38506c55efddffdfcf xl

Profesor Jerzy Buzek, były premier Polski w latach 1997-2001 i przewodniczący Parlamentu Europejskiego w latach 2009-2012 otrzymał tytuł doctora honoris causa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.

Po uroczystości z byłym premierem rozmawiał Wojciech Brakowiecki.

Podczas odbierania tytułu doctora honoris causa jednym z najważniejszych słów, jakich pan użył, była „odpowiedzialność. Odpowiedzialność za to, co robimy, za to, co mówimy, za to, w jakim miejscu i czasie historii jesteśmy…

– To samo się narzuca, że musimy zmienić sposób myślenia o nas samych, o naszej wspólnocie europejskiej, także o tym, co my sami proponujemy dla siebie w naszej ojczyźnie. I musimy poczuć się w pełni odpowiedzialni za wspólnoty, które współtworzymy. Taką najmniejszą wspólnotą są oczywiście nasze struktury samorządowe, które nam dają możliwość współdziałania w ramach gmin, powiatów, województw – mówi prof. Jerzy Buzek. – Tworzymy jednak niezwykłe dobra. W ciągu tych 20 lat w Unii Europejskiej stało się wiele naprawdę wspaniałych rzeczy i te wspólnoty były niezwykle aktywne. Jestem dumny z tego, że Polki i Polacy byli zdolni do tego, żeby stworzyć tak wspólnotową działalność i podejście do swoich obowiązków, do swojej odpowiedzialności i wzajemnie się wspierać. Jeśli tak jest, to znaczy, że nasza większa wspólnota, czyli ojczyzna też powinna znaleźć wspólny szacunek i wspólny punkt widzenia w sprawach najważniejszych dzisiaj dla Polek i dla Polaków. Tutaj widzimy, że jednak napięcie polityczne i działania, które często rozsadzają naszą narodową wspólnotę, są groźne. Nie wykonujemy tych wszystkich zobowiązań wobec samych siebie, które powinniśmy wykonywać, gdybyśmy byli prawdziwą wspólnotą. I to jest wielkie wyzwanie.

CZYTAJ: UMCS uhonorował byłego premiera. Jerzy Buzek doktorem honoris causa [ZDJĘCIA]

– I z kolei ta nasza wspólnota narodowa, która ma takie problemy i jest tak rozciosana na pół. nie może wziąć odpowiedzialności za większą wspólnotę, jaką jest Unia Europejska. Bo bardzo trudno się działa na pół gwizdka, a przecież ta wspólnota o nazwie Unia Europejska jest dzisiaj fundamentem naszego bezpieczeństwa, bezpieczeństwa przede wszystkim Polski. Bo jesteśmy najbardziej narażeni ze wszystkich krajów Unii Europejskiej na agresję Rosji i na ewentualne skutki przegranej Ukrainy. Jeśli o tym zapominamy, to znaczy, że tracimy instynkt samozachowawczy jako kraj, jako naród, jako wspólnota polska. Tego nam dzisiaj bardzo brakuje i do tego bym nawoływał. Bo jeśli potraktujemy siebie w kraju jako wspólnotę, to łatwiej nam będzie wpływać na wspólnotę większą, czyli Unię Europejską. Bo chciałem wszystkich  zapewnić, że Unia Europejska naprawdę reaguje na wspólnoty narodowe. Bardzo sobie do serca bierze to, że kogoś w jakiejś części Europy coś niepokoi, że trzeba te niepokoje uśmierzać – stwierdza profesor Jerzy Buzek.

– Ja sam tego doświadczyłem, bo taki pomysł jak wspólne gospodarowanie energią i odpowiedzialność w Unii Europejskiej za zaopatrzenie w energię, to jest w końcu polski pomysł i on się przyjął. Unia Europejska działała zgodnie z tym, co proponowała strona polska. Może z opóźnieniem, może nie wszystko się udało tak jak chcieliśmy, ale było to bardzo pomocne w trudnych chwilach. Podobnie Partnerstwo Wschodnie, to jest pomysł polski. To myśmy zaimplementowali w Unii Europejskiej takie przekonanie, że musimy się umocnić na wschodniej flance, jeśli chcemy czuć się bezpiecznie. Bo kraje zachodniej Europy traktowały Rosję zupełnie inaczej, bardziej partnersko, zakładając, że tam możemy się spodziewać takiego samego odzewu. Myśmy zawsze przestrzegali, że trzeba bardzo ostrożnie działać w stosunku do Rosji i we wszystkich układach – także gospodarczych – z Rosją – zauważa profesor Jerzy Buzek.

– Jeśli dzisiaj widzimy jakieś mankamenty naszego członkostwa i zastanawiamy się nad tym, co i jak można by usprawnić, to powiedzmy sobie jasno: naszym obowiązkiem jest powiedzieć, czego chcemy w Unii Europejskiej, jak chcemy ją zmieniać. Jeśli będziemy mieli normalny program, to naprawdę Unia Europejska jest gotowa pójść na daleko idące zmiany, żeby zadowolić punkt widzenia różnych krajów – stwierdza profesor Jerzy Buzek.

Przeszliśmy – oczywiście nie wszyscy – pewnego rodzaju transformację od bardzo zdolnego ucznia do momentami uczniów bardzo krnąbrnych. Z czego to się bierze? Zbyt przyzwyczailiśmy się do wszystkich pozytywów, które od Unii przyszły?

– W Unii Europejskiej jest absolutnie konieczne, żeby przedstawić jasny program, co się chce osiągnąć w ramach Unii, w jaki sposób chce się wpłynąć na działalność instytucji unijnych, wzajemnych relacji pomiędzy krajami członkowskimi. Trzeba to jasno przedstawiać i próbować wprowadzić w życie. Kiedy zacząłem kilkanaście lat temu mówić o wspólnocie energetycznej, o konieczności uniezależnienia się od Rosji, o bliskiej współpracy, pomaganiu sobie nawzajem, to też nie było to przyjęte z entuzjazmem. Ludzie pytali: „właściwie o co chodzi?” – opowiada profesor Jerzy Buzek.

– Jednak jeśli czujemy, że jakieś przedsięwzięcia unijne są nam bliskie i mogłyby pomóc nam, a także innym krajom członkowskim, to zgłaszajmy to w sposób jasny. Bo ja widzę, że ludzie chcą naprawiać Unię, ale ja nie widzę żadnego programu naprawy Unii, a więc nie ma żadnego działania serio. Jest tylko działanie takie, które ma wielu ludzi odstręczyć od członkostwa w Unii Europejskiej. To jest zupełnie bezzasadne i mija się z celem – zauważa profesor Jerzy Buzek.

Gdybyśmy się cofnęli o 20 lat wcześniej, jaki miałby pan premier pomysł na to, jak przekonywać dzisiaj do członkostwa w Unii?

– Uważam, że wydarzyło się tyle niezwykłych i pozytywnych rzeczy w ciągu tych 20 lat, że jeśli ktoś się na tym spokojnie zastanowi, to nie będzie miał żadnych wątpliwości. Może trzeba pokazywać, co się wydarzyło w Wielkiej Brytanii po wyjściu z Unii Europejskiej? Przy czym Wielka Brytania to jednak jest potęga w skali światowej, ma również swoją współpracę w ramach świata, to jest Wspólnota Brytyjska, która jakoś sobie nawzajem pomaga. Mają jakiś inny punkt odniesienia. My tego nie mamy. Jeśli pozostaniemy bez Unii Europejskiej, będziemy sami pomiędzy agresywną i działającą w sposób bestialski, niezgodny z normami międzynarodowymi Rosją i jakimiś niezrzeszonymi z nami i nieodpowiedzialnymi za naszą sytuację krajami. Wyjście z Unii Europejskiej, czy jakiekolwiek zanegowanie naszej obecności w Unii, to dla nas byłoby fatalne rozwiązanie. Nawet trudno sobie wyobrazić, że byłoby to możliwe.

WB / opr. ToMa 

Fot. Michał Winiarski

Exit mobile version