Mija 87 lat od największego bombardowania Lublina podczas II wojny światowej dokonanego przez niemiecką Luftwaffe. 9 września 1939 bomby spadły na ratusz – siedzibę władz miasta. Zginęło 16 pracowników urzędu miasta i 10 interesantów. Wśród nich był między innymi woźny Jan Gilas, prezydent Torunia Leon Raszeja. Tego dnia zmarło kilkuset mieszkańców Lublina. Wielu zostało rannych.
– Te zniszczenia z 1939 roku to dopiero preludium tragedii jaką przeżyło nasze miasto. Niemcy nigdy nie zapłacili odszkodowań za te zniszczenia – mówi dyrektor lubelskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej dr Robert Derewenda. – Nigdy Niemcy nie zapłacili odszkodowań za te zniszczenia. Dzisiaj gdybyśmy chcieli, aby mieszkańcy Lublina mogli mieć łatwiejszy dostęp do urzędu, na przykład do ratusza, na większe pomieszczenia w tym ratuszu, to trzeba by było odbudować dużą część budynku. To są dziesiątki, jeśli nie setki milionów złotych, na które dzisiaj Lublin, samorząd Lublina nie ma pieniędzy. De facto te pieniądze powinni nam po prostu oddać Niemcy, ponieważ w celowy sposób zniszczyli ten ratusz. W celowy sposób zniszczyli również inne miejsca. To jest zwyczajnie zniszczenie tego, na co pokolenia Polaków pracowało. Należy jeszcze dodać wywózkę naszych dóbr kultury z Lublina, Lubelszczyzny czy zniszczenia nawet całych kwartałów miasta, tak jak chociażby dzielnicę Podzamcza – dodaje.
CZYTAJ: Coraz więcej osób odkrywa historię swoich przodków. Genealogia zyskuje na popularności
Niemiecka bomba trafiła między innymi w zakład fryzjerski, w którym przebywał Józef Czechowicz. Zginął mając 36 lat. Wystawę poświęconą lubelskiemu poecie można oglądać na Placu Litewskim do 16 września. – Znajduje się ona w pobliżu kamienicy, w której poeta się urodził, na ul. Kapucyńskiej. Jest to miejsce w pobliżu, którego znajduje się dzisiaj Plac Czechowicza i pomnik poety, czyli miejsca, w którym zginął 9 września 1939 roku. W pobliżu znajdowały się i mieszkania, w których mieszkał w dorosłym życiu, redakcje, czasopisma, z którymi był związany. To taki punkt, przez który on przemierzał bardzo, bardzo często – opowiada Magdalena Krasuska z Muzeum Józefa Czechowicza w Lublinie.
9 września 1939 roku niemieckie bomby spadły między innymi na ulice: Narutowicza, Kościuszki, Chopina. Zniszczyły hotel przy zbiegu ul. Kapucyńskiej i ul. Krakowskiego Przedmieścia i hotel obok Bramy Krakowskiej.
BoS / opr. PaW
Fot. Magdalena Michalew